Leite: adriano leite ribeiro, doce de leite, gatos leite

O leite é unha secreción nutritiva de cor branco opaco producida polas glándulas mamarias das femias dos mamíferos (incluídos os monotremas).^[1]^[2]^[3] Esta capacidade é unha das características que definen aos mamíferos. A principal función do leite é a de nutrir aos fillos ata que son quen de dixerir outros alimentos. Ademais cumpre as funcións de protexer o tracto gastrointestinal das crías contra patóxenos, toxinas e inflamacións e contribúe á saúde metabólica regulando os procesos de obtención de enerxía, en especial o metabolismo da glicosa e a insulina.^[4] É o único fluído que inxeren as crías dos mamíferos (do neno de peito no caso dos seres humanos) ata o destete. O leite dos mamíferos domésticos forma parte da alimentación humana corrente na inmensa maioría das civilizacións: de vaca, principalmente, pero tamén de ovella, cabra, egua, camela, etc.

Tamén denomínase "leite" ao xugo de certas plantas o froitos: leite de coco, leite de soia, leite de arroz ou leite de amendoa. Sin embargo, para a definición científica, o termo leite non é aplicado aos xugos de noz.^[7] O leite dos mamíferos mariños, como por exemplo as baleas, é moito máis rica en graxas e nutrientes que a dos mamíferos terrestres.^[8]

O líquido prodúcese polas células secretoras das glándulas mamarias ou mamas (chamadas "peitos", no caso da muller, e "ubres" ou "tetos" nos mamíferos domésticos). A secreción láctea dunha femia días antes e después do parto chámase calostro.

O leite humano

O leite humano ten características variadas dependendo da idade xestacional do recén nado, da idade cronolóxica do recén nacido e da duración do amamanto en si. O leite producido pola nai dun recén nado prematuro ten máis inmunoglobulinas (anticorpos) que o producido pola nai que deu a luz a un recén nacido de termo. Nos primeiros días de idade o leite ten características ben diferentes, contendo pouca graxa e máis inmunoglobulinas, é a chamada calostra.

En relación á amamantación en si, o leite inicialmente ten menos graxa (leite anterior) que o leite que sae despois dun tempo maior de mamada (o leite posterior).

En relación aos humanos, é común que a nai teña pouco leite logo despois do parto, principalmente cando é o seu primeiro fillo. A "baixada" do leite pode demorar ata uns catro días e coñécese como apoxadura.

O leite de vaca

O leite de vaca é o mais utilizado na alimentación humana, é rico en vitamina A e calcio.

Categorías

Leite Tipo A

Móxese sempre con máquina e o leite vai directo a un tanque de frío, e xa sae para a máquina embaladora. Canto á composición, a diferenza entre o A e o B é ben pequena. Os dous son practicamente integrais. O tipo A ten máis graxa e menos proteína que o tipo B.

Leite Tipo B

As vacas permanecen nas cortes, o que axuda ao mantimento das condicións de hixiene. Pódese muxir o leite manual ou mecanicamente. O lugar de almacenamento é máis sofisticado que o tipo C. Permite unha refrixeración a temperaturas máis baixas.

Leite Tipo C

Pódese muxir o leite manual ou mecanicamente e as vacas fican soltas no pasto. O leite almacénase en abrigos rústicos, mais refrixerados, antes de seguir para a fábrica onde será embalado. Presenta un contido de graxa do 3%, aproximadamente. As fábricas utilizan o restante para producir Manteiga, Queixo e derivados.

Leite doutros animais

Ademais de leite humano e leite de vaca, tamén se utiliza o leite dos seguintes animais para produtos lácteos:

Produción e distribución

Debido a que o leite ten un período de caducidade curto (sobre todo se se conserva fresca) debe ser distribuída axiña o seu muxido. En varios países o leite adoita ser repartido aos fogares diariamente (en inglés a denominación do produto xa o di: dairly é dicir lácteo ou a diario), pero as presións económicas fixeron deste servizo cada vez menos popular, e nalgunhas áreas a distribución é practicamente imposible realizar a repartición do leite. Nestes casos as persoas optan por mercar o leite en establecementos como supermercados, vaquerías, tendas de autoservizo ou tendas de abarrotes. Anterior ao espallamento do uso de produtos plásticos, ou tetra bricks o leite vendíase en envolturas de papel e botellas de vidro.

Nalgúns países como no Reino Unido tense o costume de que un leiteiro reparta pola veciñanza o leite durante a mañá. O leite entrégase nunha caixa de botellas de vidro (catro) con tapas de aluminio en fronte da porta de casa. As tapas de cor prateada significan que o leite está homoxenizada, vermello prateado indica semi-descremada, azul prateado indica que o leite está descremada e a dourada indica que provén da canle insular.

As botellas baleiras son recicladas. O leiteiro regresa ao día seguinte a deixar unha nova caixa rechea e levar as botellas baleiras para que sexan enchidas e voltas a entregar ao día seguinte. Actualmente algunhas persoas operan franquías que se opón ao uso da repartición diaria e substitúenos por un de intervalos de tempo iguais. Este xeito de repartición é frecuente tamén en EE.UU.

Hoxe en día a mellora dos envases e recipientes que conteñen o leite logrou que este produto sexa posible ser consumido con requirimentos baixos de conservación en case todo o mundo.

Aplicacións culinarias

O sabor que achega o leite é lixeiramente doce (debido á lactosa), as coccións prolongadas do leite provocan a reacción de Maillard entre a lactosa e as proteínas do leite, dando lugar unhas cores de cor tostado. Moitas das propiedades do leite desaparecen cando se mestura nos pratos, un dos usos fundamentais é engadir humidade a algunhas preparacións, chegando a contribuir de forma tímida nos sabores e nas texturas. Cómpre mencionar que unha grande parte dos lácteos son empregados nalgunhas cociñas de todo o mundo, nalgunhas delas como a cocina turca,^[9] a India^[10] ou a cociña mexicana^[11] son coñecidas pola súa variedade e oferta de receitas diversas.

O leite é ingrediente dalgunhas sopas, nas que se engade para reforzar certos sabores. Tamén é empregada as veces ao revolver ovos pra que tarden máis en callar, na elaboración de salsas e en sobremesas como o arroz con leite, os flans (puddings). É moi empregado en bebidas como o café con leite (expresado no Arte del latte), batidos.

Referencias

↑ http://www.quimica.urv.es/~w3siiq/DALUMNES/98/siiq3/leche.html
↑ ^2.0 ^2.1 http://www.delaval.com.ar/Dairy_Knowledge/EfficientCooling/Leche.htm Delaval.com.ar
↑ http://costaricalinda.com/Mamiferos/ Mamíferos de Costa Rica Costaricalinda.com
↑ http://www.cdrf.org/doc/Dairy%20Dispatch/Summer%202004%20Edition/MilkGenome.doc The Milk Genome: Using Science to Mine the Benefits of Our Most Nutritious Food
↑ http://www.ua-cc.org/lacteos.jsp
↑ http://www.vanguardia.com.mx/diario/noticia/salud/vidayarte/omnia:_tipos_de_leche/50333
↑ Química de los Alimentos, Salvador Badui Dergal, edit. Pearson, Addison Wesley. Edición 4ª. pp. 603 y 633
↑ Alais, C. 1971. Ciencia de la leche. Cía. Editorial, México, DF.
↑ http://www.turquiareal.com/gastronomia.htm Portal de tu Turismo: Gastronomía
↑ http://www.chefuri.com/v4/reportaje-Cocina_Hind%C3%BA._Caracter%C3%ADsticas-197.html Cocina Hindú.
↑ http://enciclopedia.us.es/index.php/M%C3%A9xico/Gastronom%C3%ADa Gastronomía de México

Outros produtos lácteos

Outros artigos

More about Leite: adriano leite ribeiro, doce de leite, gatos leite, leite condensado, adriano leite, copo de leite, leite ru, mastruz com leite, bifidobacterias leite materno,

Leite

Índice