Article on other languages:
- توابل
- Manq'a_sumachiri
- Подправка
- Spis_(temz)
- Začin
- Espècia
- Koření
- Sbeis
- Krydderi
- Gewürz
- Μπαχαρικό
- Spice
- Spico
- Especia
- Vürtsid
- ادویه
- Mauste
- Épice
- תבלין
- मसाला
- Začin
- Zepis
- Fűszer
- Rempah-rempah
- Krydd
- Spezia_(alimento)
- 香辛料
- Rempah-rempah
- 향신료
- Gewierzer
- Prieskonis
- Garšvielas
- मसाला
- Specerij
- Krydder
- Krydder
- Êpice
- Espècia_(cosina)
- Przyprawa
- Especiaria
- Q'apachana
- Вкусовые_добавки
- Máistagat
- Spice
- Korenina
- Зачин
- Krydda
- เครื่องเทศ
- Baharat
- Спеції
- Gia_vị
- 香料
 |
| Alimentos |
|---|
|
Pan - Pasta - Queixo - Arroz |
| Cociñas rexionais |
| Asia - Europa - Caribe Sudeste asiático - Latino américa Oriente medio - Norte de África - África - Galiza Categoría: Gastronomía |
| Técnicas de preparación rexionais |
| Técnicas - Utensilios Pesos e medidas |
| Vexa tamén: |
| Chefs famosos - Cociñas - Comidas diarias Wikibooks: Cookbook |
Especia (do latín specĭes) é o nome dado a certos aromatizantes de orixe vexetal, que se empregan para preservar ou sazonar os alimentos. Tecnicamente considérase unha especia ás partes duras, como as sementes ou codias, de certas plantas aromáticas aínda que, por semellanza, moitas veces tamén se inclúen ás fragantes follas dalgunhas plantas herbáceas, cuxo verdadeiro grupo é o das herbas. As especias eran nativas das rexións tropicais de Asia e das illas Molucas na Indonesia, tamén coñecidas como as illas das Especias. As especias empregadas na actualidade son practicamente as mesmas que aquelas que se empregaban na Antigüídade.
Debido ás súas propiedades aromatizantes é posíbel que alimentos insípidos ou desagradábeis, aínda que moitas veces nutritivos, pasen a ser saborosos sen perderen as súas propiedades nutritivas. Moitas delas deben tomarse con precaución xa que poden resultar tóxicas en concentracións elevadas. Moitas presentan compostos incapaces de seren absorbidos polo organismo sendo eliminadas directamente, outras son destruídos polos propios enzimas dixestivos.
A súa capacidade para potencia-lo sabor permite que se consigan grandes efectos aromáticos e sápidos nos alimentos con cantidades moi pequenas. As especias non adoitan posuír elementos nutricionais, salvo nalgúns casos nos que posúen minerais, como o calcio ou o ferro, ou algunha vitamina. Moitas veces adoita ser importante o efecto que teñen sobre o apetito.
As herbas e as especias poden clasificarse en dous grupos: as que modifican tanto o sabor como o aspecto dos alimentos, grupo no que estarían o azafrán, a canela, o tomiño e o romeu, entre outros; e as que excitan o padal, entre las que se atopan a pementa, o pemento, a noz moscada e as diversas variedades de chiles. A cantidade de pratos que se poden cociñar cunhas e con outras, tanto soas como mesturadas, é moi elevada; isto fai que as distintas cociñas de cada cultura adquiran un toque característico.
Ademais do seu uso culinario, as herbas e mais as especias foron grandes aliadas da medicina e dos curandeiros, ademais de ser empregadas en rituais primitivos de bruxería. Antes da xeneralización da fabricación e do emprego de medicamentos adoitábanse prescribir remedios elaborados con herbas, moitas veces eficaces, que en ocasións serviron para a realización ou a obtención de determinados compostos presentes nalgúns medicamentos.
Etimoloxicamente a palabra especia provén da palabra latina species. En principio esta palabra servía para designar calquera cousa unitaria da que se falase, resaltando as características que a facían única. Co paso do tempo foi derivando ao significado de "bens" ou "mercancías", sobre todo para referirse a aquelas que proviñan de países afastados, que habitualmente eran sementes, raíces, gromos ou baias.
Especias tradicionais
As especias tradicionais son as que proveñen principalmente das sementes, froitos, flores ou codias secas. Segundo a parte da planta utilizada son:
- de sementes ou froitos secos:
As herbas aromáticas, consideradas especias nalgunhas clasificacións, proveñen de follas de plantas pero só perfuman a comida. Non son tan valoradas como as especias xa que o seu cultivo é doméstico e relativamente doado, poidendo facerse nunha horta ou xardín pequeno.
As mesturas de diferentes especias dan lugar a outro tipo de condimento, tales como:
- o curry
- as herbas provenzais
Resultante da desecación de certos vexetais temos: