Casaquistán - Қазақстан

Poll without page-refresh

Article on other languages:

Qazaqstan Respublikasy
Республика Казахстан
Respúblika Kazaxstán
República de Cazaquistán


Bandeira	Escudo

Lema: ningún
Himno nacional: Meniñ Qazaqstanım



Capital • Poboación	Astaná¹ 538.000 hab. (2005)
Cidade máis poboada	Almatí
Linguas • Oficiais	n/d n/d
Forma de goberno	República presidencialista
Xefe de Estado Primeiro ministro	Nursultan Nazarbayev Karim Massimov
Independencia	da Unión Soviética 16 de decembro de 1991
Superficie • Total • % auga Fronteiras Costas	Posto 9º 2.727.300 km² 1,7 % 12.012 km km 0 km km
Poboación • Total • Densidade	Posto 61º 15.233.244 6,2 hab/km²
PIB (nominal) • Total (2006) • PIB per cápita	Posto 56º US$ 77.237 millóns US$ 5.113 (2006)
PIB (PPA) • Total (2006) • PIB per cápita	Posto 56º US$ 137.964 mill. US$ 9.134 (2006)
IDH (2007)	0.794 (73º) –
Moeda	Tenge (KZT)
Xentilicio	Cazaco/a
Fuso horario • en verán	UTC + 5 a + 6 non aprica
Dominio de Internet	.kz
Prefixo telefónico	`+7`
Prefixo radiofónico	`UNA-UQZ`
Código ISO	398 / KAZ / KZ
Membro de: ONU, OSCE, CEI, OCS, OCE
¹ Chamada Akmola até xuño de 1998. ² Tamén fálase o ruso e alemán, pero estes non son oficiais.
Tódolos países do mundo

'Cazaquistán ou máis latinamente Cazaquia (ambos nomes son correctos) é un país fundamentalmente asiático, aínda que tamén inclúa unha rexión relativamente pequena que, xeograficamente, pertence á Europa: a área entre o río Ural e a fronteira rusa. Limita ao norte e oeste coa Rusia, ao este coa China, a sur co Quirguicistán, o Uzbequistán e Turkmenistán e a oeste co Mar Caspio.

Historia

Os cosacos, ou cabaleiros das estepas, descenden de tribos nómades de orixe turca e relixión islámica que, no século XVII, piden protección ao tsar ruso diante da ameaza de invasión mongola. O Imperio Ruso retira o poder dos xefes tribais e domina gradualmente o Casaquistán.

Coa abolición da servidume polo imperio, no 1861, millóns de labregos rusos e ucraínos instálanse nas terras casacas doadas polo goberno central, provocando resentimentos entre os nativos. O exército czarista reprime unha rebelión contra o poder ruso no 1916, matando 150.000 persoas.

Xeografía

Casaquistán é o maior país da Asia Central e inclúe tamén unha porción de territorio pertencente á Europa, delimitado polo río Ural a oriente, pola fronteira rusa a occidente e ao norte e polo mar Caspio ao sur. O terreo é practicamente chan, excepto ao longo das fronteiras leste e sueste (coa Rusia, a China e mais o Quirguicistán) e na cordilleira Karatau, ao sur, incluíndo vastas áreas situadas por baixo do nivel do mar. O punto mais baixo é a depresión de Kaundy, que chega aos 132 m por baixo do nivel do mar. As montañas orientais poden atinxir altitudes bastante elevadas, como os 6.995 m do pico Khan-Tengri, o punto mais elevado do país.

A maior parte do territorio está cuberta por deserto, semi-deserto e estepa, aínda que ao norte o país atinxa a zona da taiga. O clima é continental, con veráns quentes e invernos fríos.

Organización político-administrativa

Artigo principal: Organización territorial de Casaquistán.

Casaquistán está formado por 14 provincias (oblystar; en singular: oblys) e tres cidades (qala; en singular: qalasy). A súa vez, as provincias divídense en distritos.

Provincia	Capital	Área (km²)	Poboación
Akmola	Kokshetau	121,400	Modelo:0829,000
Aktobe	Aktobe	300,600	Modelo:0661,000
Almaty⁽¹⁾	Almaty	Modelo:0324.8	1,226,300
Provincia de Almati	Taldykorgan	224,000	Modelo:0860,000
Astana⁽¹⁾	Astana	Modelo:0710.2	Modelo:0600,200
Atyrau	Atyrau	118,600	Modelo:0380,000
Baiconur⁽²⁾	Baikonur	Modelo:057	Modelo:070,000
Casaquistán oriental	Oskemen	283,300	Modelo:0897,000
Karagandy	Karagandy	428,000	1,287,000
Kostanay	Kostanay	196,000	Modelo:0975,000
Kyzylorda	Kyzylorda	226,000	Modelo:0590,000
Mangystau	Aktau	165,600	Modelo:0316,847
Casaquistán setentrional	Petropavl	123,200	Modelo:0586,000
Pavlodar	Pavlodar	124,800	Modelo:0851,000
Casaquistán meridional	Shymkent	118,600	1,644,000
Casaquistán occidental	Oral	151,300	Modelo:0599,000
Zhambyl	Taraz	144,000	Modelo:0962,000

Notas:^[1]

(1) As cidades de Almaty e Astana non pertencen a ningún oblys.
(2) A cidade de Baikonur ten un status especial, pois actualmente está gobernada polos rusos, polo cosmódromo Baikonur, até o ano 2050.